Wagon sluitverlichting projecten

--------------------- ---------------------
Hieronder een drietal projecten, waarin ik sluitverlichting heb gerealiseerd:
- Personenwagon;
- Containerwagon;
- Autotransporter.


> Sluitlichten in personenwagon

De meeste Fleischmann personenwagons zijn al voorbereid voor het aanbrengen van binnenverlichting:
- Het dak is eenvoudig te verwijderen.
- Beide draaistellen zijn middels een schroef vastgezet in een beugel die in het zitgedeelte uitkomt.
Van beide beugels heb ik de bovenkant afgezaagd, zodat er wat ruimte komt voor elektronica-componenten.

Aan een kant van de wagon worden twee gaatjes van 1mm geboord, zodat de sluitlichten naar buiten kunnen stralen.
De sluitlichten zelf worden gemaakt van twee kleine rode smd leds (type 0603), die middels dun draad in serie worden aangesloten.
Beide leds worden achter de geboorde gaatjes gelijmd, terwijl de leds alvast zijn aangesloten, zodat bij montage al te zien is of het licht goed naar buiten straalt.
Tenslotte worden beide leds aan de binnenkant afgedekt met een stukje zwart papier om eventuele lichtlekkage naar binnen te beperken.

Voor de begrenzing van de stroom door de leds gebruik ik een eenvoudige schakeling:
Na een diode (die er ook voor zorgt dat de sluitverlichting maar in één rijrichting brandt) wordt de spanning gebufferd in een condensator.
Hierachter zit een transistor die de stroom door de leds stuurt, welke begrenst wordt door de serieweerstand en de zenerdiode die maximaal 12 volt op de basis van de transistor toelaat.

Aan de voorkant van de wagon wordt de diode en condensator geplaatst. Deze laatste wordt als het ware boven het gangpad gelijmd en de aansluitingen worden naar het bordes geleid.
Aan de achterkant van de wagon komt de 'regelelektronica', vastgesoldeerd aan de transistor. Ook de transistor is boven het gangpad gelijmd. Voor- en achterkant worden met elkaar verbonden door twee harde draadkernen (uit telefoondraad), de 'gebufferde plus en min' van de schakeling.
Eventueel zouden hieraan ook nog een paar leds voor binnenverlichting vastgemaakt kunnen worden.

Tenslotte wordt de koppeling aan de achterkant eraf gehaald, want die wordt toch niet gebruikt en verstoort de aanblik alleen maar.
Dan kan de Wagon op de rails met rijspanning erop. Het resultaat ziet er zo uit (al zijn de sluitlichten in het echt roder dan op de foto.


> Sluitlantaarn op containerwagon

Eerst maar eens een foto van de uitgangssituatie. Weinig spannend.
Om te beginnen eerst maar eens een tweetal contacten onder de wagon gelijmd, om de rijspanning van de assen op te pikken. De aansluitdraden kunnen eenvoudig door het onderstel van de wagon omhoog worden gevoerd.

Dan moet er een schakelingetje in elkaar worden gezet, om de stroom door de te gebruiken led te begrenzen, en om een af en toe haperend contact met de rijspanning te bufferen.
Via diode D1 wordt de condensator C1 opgeladen. De stroom door de led wordt begrensd door de transistor in combinatie met een emitterweerstand R2 en een zenerdiode Z1. Aangezien ik met pulsbreedtemodulatie rijdt, is de zenerspanning vrij hoog gekozen. Als je rijdt op een lagere (gelijk)spanning, simpelweg de zenerdiode vervangen door een exemplaar met een lagere zenerspanning, en tevens de emitterweerstand vervangen door een weerstand met lagere waarde.

Gelukkig is er in een 40-voet container, zelfs in schaal N, genoeg ruimte om de schakeling onder te brengen. Eerst in de bodem twee gaatjes maken om de draden door te voeren, de schakeling plaatsen, en de 'deksel' kan er weer op.


Het meeste gepriegel is natuurlijk de sluitlantaarn zelf. Hiervoor heb ik een rode smd led (0603) gebruikt, en hieraan twee gelakte koperdraadjes gesoldeerd. Dubbelzijdig tape om de led tijdens het solderen op z'n plek te houden is onmisbaar.
Vervolgens wordt de led met een beetje twee-componenten-lijm op de buffer gelijmd: lijm na het mengen even laten staan tot 'ie al wat stugger begint te worden, klein drupje op de juiste plek, de led erin drukken en even vasthouden.

De led straalt nu nog bijna alle kanten uit, dus daar moet nog wat aan gebeuren. Met een beetje zwarte verf en een zeer subtiel penseeltje is dit wel te verhelpen. En dan tenslotte pogen om de zijkant te voorzien van twee witte zijkanten met daarop rode driehoeken.


Tenslotte nog even de koppeling aan de achterkant eraf halen, want die wordt toch niet gebruikt en verstoort de aanblik alleen maar.
Wagon op de rails en rijspanning erop. En dan ziet het resultaat er zo uit!


> Sluitlichten op autotransporter

De vierassige autotransporters van Fleischmann Piccolo zijn standaard uitgerust met twee rode stipjes verf op de plaats waar de sluitlichten horen te zitten. Dat kon natuurlijk niet, en toen ik via marktplaats een meter lichtgeleider (doorsnede 1mm) op de kop had getikt, wist ik ook hoe ik het wilde gaan doen.

M.b.v. een 1mm boortje waren de rode stipjes snel verdwenen. Vervolgens twee stukjes lichtgeleider op maat gemaakt, en aan beide kanten een stukje van de isolatie eraf gehaald.
Een platte rode led wordt gebruikt als lichtbron. Hierin worden twee gaatjes van 1mm geboord, en hierin worden beide lichtgeleiders gelijmd. De andere einden van de lichtgeleiders komen in de gaatjes waar de sluitlichten komen.


Nu moet er spanning voor de led worden geregeld. Het maken van contacten tegen de wielassen was een heel gepruts. De personenwagons zijn hier al helemaal op voorbereid, maar deze wagon dus niet. Door het draaipunt van het wielstel een draad heen doen en een metalen pennetje in het draaipunt zetten. Hiertegen maakt de strip die tegen de wielassen drukt contact.
Dit wordt herhaald voor het andere wielstel, en beide draden worden over de laadvloer naar het midden van de wagon gevoerd. Hier worden ze via een diode aangesloten op een goldcap condensator (lekker klein, maar grote capaciteit), en dan via een serieweerstand op de led.


Ook bij deze wagon gaat de koppeling aan het eind eraf. Kun je je ook niet meer vergissen welke nu de laatste wagon moet zijn ;-)
Wagon op de rails, en ook met deze wagon kan nu veilig in het donker worden gereden!